कला

महाराष्‍ट्रातील कलात्‍मक प्रतिभा, त्‍याचा इतिहास आणि वर्तमान!

उगवता रवी!

रवी दातारचा जन्म १३ नोव्हेंबर १९९४ रोजी टोरांटोस झाला. त्याच्या ओठावर मिसरूड नुकती फुटत आहे, अशा वयात कोणाकडून अपेक्षा तरी किती करायच्या? पण ‘तेजसां हि न वय: समीक्ष्यते’ (तेजाचा, कर्तृत्वाचा आणि वयाचा संबंध नसतो) असे कविकुलगुरू कालिदासांनी म्हणून ठेवले आहे . रवी कॉम्प्युटर वापरण्यात तरबेज आहे. कोणी म्हणेल त्यात काय विशेष? त्याच्या पिढीची सारीच मुले तशी असतात. रवी अभ्यासात खूप हुशार आहे, शालेय अभ्यासक्रमात त्याला सतत पंचाण्णव टक्क्यांच्या आसपास गुण मिळत आले आहेत. त्याची आय.बी.च्या कोर्ससाठी निवड इयत्ता दहावीपासून झाली. तो कोर्स अतिशय कठीण आहे. शाळेच्या क्रमश:

सोळावे बीएमएम अधिवेशन : चोख...

   बृहन्महाराष्ट्र मंडळाचे सोळावे अधिवेशन ७ जुलैपासून चार दिवस प्रॉव्हिडन्स या शहरी थाटामाटात पार पडले. मी आजवर पाहिलेल्या नऊ अधिवेशनातली चोख व्यवस्था या दृष्टीने ते सर्वोत्कृष्ट संमेलन असे म्हणता येईल. सामान्य मराठी माणूस कुठल्याही अधिवेशनाची आठवण ठेवतो ती त्याला वेळेवर जेवण्यास मिळाले की नाही यावरून. संमेलनाच्या चार दिवसांत जेवण्याच्या लांब रांगांत उभे राहण्याचा प्रसंग कधीच आला नाही. कुठेही गडबडगोंधळ आढळला नाही. पहिल्या दिवशी मुख्य सभागृहात प्रतिनिधींना त्यांच्या सीटवर न्यायला चक्क ‘अशर्स’ होते. तो पायंडा पुढे चालू ठेवावा असाच आहे. शिवाय, क्रमश:

अमेरिकेत मराठी ‘सारेगम’

अमेरिकेतील बृहन्महाराष्ट्र मंडळाचे २०१३ सालचे संमेलन गाजले ते सारेगम स्पर्धांमुळे. ते संमेलनाचे प्रमुख आकर्षण होते आणि त्यासाठी त्याआधीची दोन वर्षे तयारी सुरू असल्यामुळे अमेरिकाभर कुतूहलही निर्माण झाले होते. संमेलन जुलैमध्ये प्रत्यक्ष घडून आले. त्या आधी दीड-दोन महिने भारतातदेखील त्या स्पर्धेचा आवाज पोचला व गानजगतात राहणारी मुख्यत: मुंबईची मंडळी, मराठी उपक्रमाच्या परदेशात होणाऱ्या अनुकरणाबद्दल जाणून घेण्यास उत्सुक झाली. भारतीय हिंदी व अन्य भाषिक चित्रवाणी वाहिन्यांवर ‘सारेगमप’च्या गायनस्पर्धा सुरू होऊन दशक लोटले, पण त्यामध्ये ‘झी-मराठी’वर क्रमश:

दीपाली काळे - बालनाट्याची एकतीस...

नाटक म्हणजे मराठी माणसाचे वेड. नाटकाचे संस्कार झाले की प्रतिभाविष्काराची अनेक दारे उघडी होतात. त्यातून मग नाट्यस्पर्धेतील सहभाग, नाट्यसंस्था ह्यांची चळवळच सुरू होते! 'श्रीकला संस्कार'च्या दीपाली काळे यांनी गेली तीन दशके डोंबिवलीतील बालकलाकारांना याच त-हेने हक्काचे व्यासपीठ मिळवून दिले आहे. काळेबाईंची पदवी बी.कॉम. आणि त्यानंतर बीएड. कॉमर्समधील शिक्षण असूनही शिक्षिका होणा-या शाळेत त्या एकमेव. इंग्रजी हा त्यांचा आवडता विषय. त्या नोकरी करता करता स्वामी विवेकानंद शाळेच्या मुख्याध्यापक झाल्या. काळेबाईंना कॉलेजपासूनच नाटकात काम करण्याची आवड होती. त्यातून क्रमश:

ताठरे कुटुंब - छांदिष्टांचा मळा

कुटुंब म्हणजे प्रेमाच्या धाग्यात गुंफलेली मोत्यांची माळ! अशी, एकमेकांच्या आधाराने गुंफलेली माळ म्हणजे ताठरे कुटुंब. रायगडच्या ताठरे कुटुंबातील प्रत्येक व्यक्ती म्हणजे मोती आहे. तो प्रत्येक मोती स्वत:त वैशिष्ट्यपूर्ण आहे. बंडू ताठरे हे कुटुंबप्रमुख. ताठरे अडसष्ट वयाचे असले तरी त्यांना काहीना काही उद्योग करत राहणे हे जिवंतपणाचे लक्षण वाटते. ताठरे प्लंबर म्हणून नोकरी करत असताना त्यांना करवंट्यांपासून निरनिराळ्या गृहोपयोगी व शोभेच्या वस्तू तयार करण्याचा छंद लागला. निवृत्त झाल्यानंतर त्यांनी त्यांच्या छंदाला जास्त वेळ दिला. सुरुवातीला, ते करवंट्यांची रिंग काढून क्रमश:

गाणारे घर!

 देव काही घरांवर कलेचा असा वर्षाव करतो की गंमत वाटते! विश्वास पाटणकर यांचे घर अशांपैकी आहे. त्यांची आई इंदुमती पाटणकर या शास्त्रोक्त गायिका. त्या आपल्या छोट्या घरात शिष्यांना गाणे शिकवत असताना त्यांचे चिरंजीव विश्वासराव आपोआप गाणे शिकले. माणसाला आयुष्याच्या सुरुवातीला झालेले संस्कार आयुष्यभर पुरतात. विश्वासराव म्हणतात की, संगीताशिवाय जीवन कसे असते, याचा मला अनुभवच नाही. संगीत व मी यांचा विरह असे घडलेच नाही. विश्वास पाटणकर म्हणतात की, त्यांच्या संगीत शिकण्यामागे त्यांच्या घराण्यातील वारसाच कारणीभूत ठरला. पाटणकरांच्या आई इंदुमती यांना लहानपणापासून गाण्याची क्रमश:

अक्षय उणेचा आणि साल्सा!

अक्षय उणेचा या पुण्याच्या तरुणाने ऑस्ट्रेलियात १६ जून २०१२ रोजी पार पडलेल्या आंतरराष्ट्रीय साल्सा नृत्य स्पर्धेत प्रथम क्रमांक पटकावून पुण्याचा झेंडा सातासमुद्रापार फडकावला आहे. विदेशी नृत्य- प्रकारांनी भारतीय तरुणांना आकर्षित केले असून त्यांचा कल जगभरातील नृत्याचे विविध प्रकार शिकण्याकडे दिसून येतो. भारतीय तरुणांची पावले लॅटिन नृत्यप्रकारांमध्येही थिरकू लागली आहेत. तरुण पिढी आवडीने लॅटिन नृत्यप्रकारांचा दिल्ली, कोलकाता, बंगळुरू, मुंबई , पाटणा आणि आता पुणे यांसारख्या मोठ्या शहरांत आनंद घेत आहे.   अक्षय हा पुण्यातील चित्रपट निर्माते आणि बांधकाम क्रमश:

Pages